I/ TÓM TẮT TÌNH HÌNH KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN NỔI BẬT CÁC THÁNG 3-6/2023
1. Tình hình thời tiết:
a/ Tình hình mưa:
Mùa mưa trên địa bàn tỉnh bắt đầu xấp xỉ và muộn hơn so với trung bình nhiều năm, trong những ngày tuần giữa tháng 5, khu vực phía Tây xấp xỉ với TBNN, còn khu vực phía Đông muộn hơn TBNN từ 3-5 ngày. Lượng mưa từ đầu mùa mưa đến nay không đều, có nơi mưa nhiều, có nơi ít mưa. Tổng lượng mưa trong các tháng 01- ngày 15/6/2023 phổ biến từ 181mm – 499mm ở mức cao hơn trung bình nhiều năm từ 6-66% và thấp hơn cùng kỳ năm 2022 từ 4-63%. Tổng lượng mưa các trạm như: TX Cai Lậy 499mm (>TBNN: 42%, <2022: 36%); Châu Thành (TT Tân Hiệp) 482mm (>TBNN: 60%, <2022: 4%); TT Cái Bè 264mm (>TBNN: 4%, <2022: 66%); Long Định 349mm (>TBNN: 33%, <2022: 63%), Mỹ Tho 271mm (>TBNN: 5%, <2022: 45%); Hậu Mỹ Bắc 314mm (>TBNN: 9%, <2022: 35%); Gò Công 482mm (>TBNN: 34%, xấp xỉ 2022); Phú Thạnh (Tân Phú Đông) 324mm (>TBNN: 36%, <2022: 28%); Chợ Gạo 337mm (>TBNN: 22%, <2022: 10%); Vàm Láng 463mm (>TBNN: 38%, <2022: 4%).
b/ Nền nhiệt:
Trong các tháng từ tháng 1 đến nay (02/6) nền nhiệt của Tiền Giang ở mức cao, nhiệt độ trung bình 27.80C, cao hơn TBNN là 0,60C. Nhiệt độ cao nhất là 36.70C (ngày 21/4 và 06/5/2023), nhiệt độ thấp nhất là 20.90C (ngày 30/01 và 05/3/2023).
c/ Bão và áp thấp nhiệt đới:
Từ đầu năm đến nay (02/6/2023), trên biển Đông có 01 áp thấp nhiệt đới hoạt động trên biển Đông và suy yếu thành vùng thấp.
2. Tình hình thủy văn:
* Mực nước thượng nguồn:
Mực nước tại các trạm trên dòng chính sông Mekong dao động ở mức cao hơn so với TBNN, mực nước cao nhất tại trạm Kratie trong nửa đầu tháng 01 năm 2023 thấp hơn so với TBNN; từ nửa cuối tháng 1 năm 2023 đến nửa đầu tháng 2 năm 2023 cao hơn so với TBNN từ 0,05-0,61m.
Trong tháng 3, Mực nước các trạm trên dòng chính sông MeKong ít biến đổi trong nửa đầu tháng, sau giảm chậm, mực nước khu vực Biển Hồ (Campuchia) xuống chậm.
Trong tháng 4, mực nước các trạm trên dòng chính sông Mê Công phổ biến ở mức tương đương và thấp hơn TBNN từ 0,1-1,5m. Mực nước Biển Hồ tại trạm Kompong Luong (Campuchia) cao hơn TBNN cùng kỳ khoảng 0,03m và thấp hơn cùng kỳ năm 2022 khoảng 0,32m.
Trong tháng 5, Mực nước các trạm trên dòng chính sông MeKong ít biến đổi sau tăng chậm trong 10 ngày cuối tháng ở mức thấp hơn cùng kỳ năm 2022, tổng lượng dòng chảy qua Kratie nhỏ hơn TBNN và cùng kỳ năm 2022 khoảng 15-55%.
Hiện tại (15/6), Mực nước có xu thế lên dần, mực nước cao nhất tại các trạm như sau: Tại trạm Vientiane: 3,14m thấp hơn CK 2022 là 2,43m; Tại trạm Pakse: 2,50m thấp hơn CK 2022 là 1,48m; Tại trạm Stung Treng: 3,85m thấp hơn CK 2022 là 0,84m; Tại trạm Kratie: 9,51m thấp hơn CK 2022 là 2,23m; Tại trạm Bassac Chaktomu: 2,16m thấp hơn CK 2022 là 1,52m; Tại trạm Kompong Luong (Biển Hồ): 0,81m thấp hơn CK 2022 là 1,27m. Mực nước tại Tân Châu đạt mức cao nhất đo được là 1,20m thấp hơn cùng kỳ năm 2022 là 0,50m.
* Mực nước hạ lưu:
Mực nước tại các trạm vùng hạ lưu sông Tiền lên mức khá cao: Trạm Mỹ Thuận: 1,95m (trên BĐIII 0,15m); tại Mỹ Tho đạt 1.95m ngày 25/01 và 1.97m ngày 22/2), cao hơn BĐ III từ 0,35m-0.37m.
* Xâm nhập mặn:
Xâm nhập mặn trong mùa khô năm 2022-2023 trên địa bàn tỉnh đến sớm hơn trung bình nhiều năm (TBNN) nhưng trễ hơn so với cùng kỳ mùa khô: năm 2020-2021 khoảng 47 ngày. Độ mặn ở mức cao hơn so với mùa khô năm 2021-2022 và diễn ra không gay gắt, nhưng độ mặn lại duy trì lâu hơn so với năm 2022. Độ mặn năm 2022-2023 trên tuyến sông Tiền đạt mức cao nhất xuất hiện 02 đợt: vào đầu tháng 02 và đầu tháng 5/2023. Độ mặn cao nhất xâm nhập sâu vào nội đồng đo được là 0,60g/l tại vàm Kênh Xáng vào ngày 04/5/2023, cao hơn 0,60g/l so với năm 2022.
II/ NHẬN ĐỊNH TÌNH HÌNH KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN TỪ NỬA CUỐI THÁNG 07-12/2023
1. Khí tượng:
a/ Hiện tượng ENSO: Căn cứ vào số liệu quan trắc nhiệt độ mặt nước biển dọc theo vùng xích đạo ở phía Đông và vùng trung tâm Thái Bình Dương, hiện tượng El Nino đã chính thức xuất hiện. Dự báo hiện tượng El Nino sẽ tiếp tục duy trì đến tháng 9/2023 với xác suất khoảng 80-90%. Hiện tượng El Nino tiếp tục duy trì và có khả năng kéo dài cho đến những tháng đầu năm 2024 với xác suất trong khoảng từ 80- 90%.
b/ Tình hình mưa:
– Tháng 7: Tổng lượng mưa phổ biến xấp xỉ so với TBNN cùng thời kỳ.
– Tháng 8: Tổng lượng mưa phổ biến ở mức cao hơn từ 5-20% so với TBNN cùng thời kỳ.
– Tháng 9: Tổng lượng mưa phổ biến ở mức xấp xỉ với TBNN cùng thời kỳ.
– Tháng 10: Tổng lượng mưa phổ biến ở mức thấp hơn 10-15% so với TBNN cùng thời kỳ.
– Tháng 11: Tổng lượng mưa phổ biến ở mức thấp hơn 15-30% so với TBNN cùng thời kỳ.
– Tháng 12: Phổ biến ít mưa, tổng lượng mưa ở mức thấp hơn 10-20% so với TBNN cùng thời kỳ.
– Tổng lượng mưa trong mùa mưa năm nay thấp hơn TBNN khoảng 5-10%.
Mùa mưa năm 2023 trên địa bàn tỉnh Tiền Giang có khả năng kết thúc sớm so với TBNN và rất ít mưa trái mùa trong mùa khô năm 2023-2024.
c/ Nền nhiệt:
Số ngày có nhiệt độ trung bình cao nhất khả năng cũng sẽ cao hơn TBNN. Nhiệt độ trung bình từ tháng 7-12 đều cao hơn TBNN từ 0.5-1.0 độ C.
d/ Hoạt động của Bão và ATNĐ:
Từ tháng 7 đến tháng 9/2023, có khoảng 06-08 cơn bão và ATNĐ hoạt động trên Biển Đông, trong đó có khoảng 02-04 cơn ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền. Từ tháng 10-12/2023, số lượng bão/ATNĐ trên khu vực Biển Đông dự báo có khoảng 03-05 cơn và có khả năng ảnh hưởng đến khu vực Trung Bộ. Đề phòng những cơn bão có diễn biến phức tạp cả về quỹ đạo cũng như cường độ.
2. Thủy văn:
* Mực nước:
Từ nay đến tháng 8/2023, tổng lượng dòng chảy từ thượng nguồn Mê Công về ĐBSCL có xu thế tăng dần và ở mức thấp hơn TBNN từ 10-15%. Mực nước đầu nguồn sông Cửu Long dao động theo triều với xu thế lên dần.
Tổng lượng dòng chảy từ thượng lưu sông Mê Công về hạ lưu và ĐBSCL tháng 9 đến tháng 10/2023 có xu thế tăng dần và ở mức tương đương TBNN, sau đó biến đổi chậm với xu thế giảm dần và ở mức tương đương TBNN trong tháng 11/2023.
a. Vùng đầu nguồn sông Tiền tại Tân Châu:
Mực nước cao nhất mùa lũ năm nay ở mức xấp xỉ và thấp hơn BĐ1, tại Tân Châu là 3.00m – 3.50m, xuất hiện vào cuối tháng 9, đầu tháng 10.
b. Vùng hạ lưu sông Tiền tại Mỹ Tho:
Mực nước vùng hạ lưu sông Tiền, đỉnh triều cao nhất cao hơn báo động III từ 20-30cm, mực nước cao nhất tại Mỹ Tho từ 1.80m đến 1.90m, xuất hiện vào cuối tháng 10. Thấp hơn triều cường năm 2020 và năm 2022-2023.
c. Vùng Tây bắc của Tỉnh tại Hậu Mỹ Bắc:
Mực nước bắt đầu chịu ảnh hưởng của lũ thượng nguồn từ cuối tháng 9, kết hợp với kỳ triều cường Rằm tháng Chín AL, mực nước cao nhất năm ở mức 1.50-1.70m xuất hiện vào đầu tháng 11.
III. DỰ BÁO TÁC ĐỘNG CỦA HIỆN TƯỢNG ELNINO
– Trong điều kiện El Nino, nhiệt độ trung bình các tháng có xu thế cao hơn bình thường. Số ngày nhiệt độ cao nhất ngày cao hơn trung bình nhiều năm.
– Thâm hụt lượng mưa ở các tháng trong mùa mưa 2023 trên khu vực tỉnh Tiền Giang với mức phổ biến từ 20 đến 40%.
– Dự báo khả năng thiếu hụt nguồn nước ở trong mùa khô 2023-2024, từ tháng 12/2023 đến tháng 5/2024.
– Tình hình hạn hán, xâm nhập mặn sẽ xảy ra trên địa bàn tỉnh Tiền Giang trong mùa khô năm 2023-2024.
– Tình hình khô hạn và xâm nhập cho mùa khô 2023-2024 tương đương và gay gắt hơn so với mùa khô 2015-2016.
Nguồn: Đài Khí tượng thủy văn tỉnh Tiền Giang